Prawo

Podział majątku po rozwodzie spłata mieszkania - prawa i obowiązki

Autor Bruno Górecki
Bruno Górecki25.12.20239 min.
Podział majątku po rozwodzie spłata mieszkania - prawa i obowiązki

Podział majątku po rozwodzie spłata wspólnego mieszkania to złożony proces, który budzi wiele wątpliwości. W artykule wyjaśnimy kluczowe kwestie związane z prawami i obowiązkami byłych małżonków dotyczącymi spłaty kredytu hipotecznego. Dowiesz się m.in. kto ponosi koszty spłaty mieszkania po orzeczeniu rozwodu, jakie są zasady podziału wspólnego majątku czy jakie obowiązki ciążą na byłych małżonkach. Poruszymy także tematykę alimentów po rozwodzie.

Kluczowe wnioski:
  • Orzeczenie rozwodu nie zwalnia automatycznie z obowiązku spłaty kredytu hipotecznego
  • Sąd może zobowiązać jednego z byłych małżonków do spłaty całości lub części długu
  • Były małżonek może ubiegać się o prawo do zamieszkiwania w dawnym mieszkaniu rodzinnym
  • Wspólny majątek podlega podziałowi stosownie do wkładu każdego z małżonków
  • Rozwód nie zamyka drogi do ubiegania się o alimenty od byłego współmałżonka

Podział majątku wspólnego po rozwodzie

Orzeczenie rozwodu przez sąd nie powoduje automatycznego podziału majątku wspólnego byłych małżonków. Aby dokonać podziału nieruchomości, samochodów oraz innych składników majątkowych nabytych w trakcie trwania małżeństwa, konieczne jest wystąpienie przez jedną ze stron z powództwem o podział majątku dorobkowego.

Zgodnie z art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, sąd dokonuje podziału majątku wspólnego, biorąc pod uwagę zarówno wkład pracy każdego z małżonków w wychowanie dzieci i prowadzenie gospodarstwa domowego, jak i przyczynienie się do powstania tego majątku oraz stan majątkowy małżonków w chwili orzekania.

Udziały byłych małżonków w majątku

W większości przypadków, jeśli oboje małżonkowie pracowali zawodowo i przyczynili się do powstania majątku, sąd dokonuje równego podziału na 50% dla każdego z byłych współmałżonków. Jednak jeśli tylko jedno z nich aktywnie pracowało i zarabiało, wówczas przysługuje mu większy udział.

Kto ponosi koszty spłaty mieszkania po rozwodzie

Orzeczenie rozwodu nie powoduje automatycznego wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej, jeśli mieszkanie było nabyte na kredyt. Oznacza to, że oboje byli małżonkowie formalnie wciąż pozostają dłużnikami banku z tytułu zaciągniętego kredytu hipotecznego.

Dopiero po dokonaniu fizycznego podziału nieruchomości i przepisaniu jej na jednego z byłych małżonków, drugi zostaje zwolniony z obowiązku spłaty zobowiązania. Jednak do tego czasu, jeśli któreś z nich zaprzestanie spłat rat kredytowych, bank może żądać uregulowania należności od obojga.

Nawet po orzeczeniu rozwodu, dopóki mieszkanie formalnie należy do obojga byłych małżonków, oboje są odpowiedzialni za spłatę zaciągniętego na nie kredytu hipotecznego.

Przejęcie wyłącznej spłaty kredytu

Aby uniknąć problemów ze spłatą mieszkania po rozwodzie, byli małżonkowie powinni jak najszybciej dokonać jego fizycznego podziału i ustalić, które z nich przejmie nieruchomość oraz kontynuację spłaty zobowiązania hipotecznego.

W sytuacji gdy któreś z nich nie jest w stanie udźwignąć całości kosztów utrzymania lokalu, sąd może zdecydować o proporcjonalnym udziale byłych małżonków w spłacie pozostałej kwoty kredytu stosownie do ich możliwości finansowych.

Czytaj więcej: Scheda spadkowa a zachowek: Kompleksowe informacje o wyłączeniu darowizny z masy spadkowej

Prawa byłego małżonka do mieszkania po rozwodzie

Z chwilą orzeczenia rozwodu i zniesienia wspólności majątkowej, żaden z byłych małżonków nie może rościć sobie prawa do zamieszkiwania w mieszkaniu, które przypadło drugiemu z nich, chyba że sąd postanowi inaczej.

Wyjątkiem jest sytuacja, gdy wspólnym małoletnim dzieciom przyznane zostaje prawo zamieszkiwania w dawnym mieszkaniu rodzinnym. Wówczas były małżonek sprawujący opiekę nad dziećmi również nabywa do niego prawa. Jednak w przypadku zawarcia nowego związku małżeńskiego przez tego rodzica, traci on uprawnienie do lokalu z chwilą wprowadzenia się nowego partnera.

Ponadto sąd może przyznać byłemu małżonkowi prawo do zamieszkiwania w mieszkaniu, jeśli wymagają tego szczególne względy zdrowotne lub finansowe uniemożliwiające samodzielne zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych.

Były małżonek może mieszkać w dawnym mieszkaniu Były małżonek nie może mieszkać w dawnym mieszkaniu
- gdy przyznano mu opiekę nad wspólnymi dziećmi - wprowadził nowego partnera życiowego
- ze względu na zły stan zdrowia lub niezaradność życiową - nie sprawuje opieki nad dziećmi z tego związku

Zakaz wprowadzania nowego partnera

Należy pamiętać, że nawet jeśli były małżonek uzyskał prawo do zamieszkiwania w dawnym mieszkaniu rodzinnym, nie oznacza to swobody w dysponowaniu lokalem. W szczególności nie może on wprowadzić do niego nowego partnera bez wyraźnej zgody właściciela nieruchomości.

Obowiązki byłego małżonka dot. spłaty kredytu

Podział majątku po rozwodzie spłata mieszkania - prawa i obowiązki

Mimo ustania wspólności majątkowej na skutek orzeczenia rozwodu, byli małżonkowie w dalszym ciągu solidarnie odpowiadają za zobowiązania zaciągnięte w trakcie trwania małżeństwa. Oznacza to, że bank może żądać spłaty pełnej kwoty kredytu hipotecznego zarówno od jednego, jak i od drugiego z nich.

Sytuacja zmienia się dopiero z chwilą sądowego podziału majątku dorobkowego i przypisania nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie kredytu jednemu z byłych małżonków. Od tego momentu ciężar spłaty zobowiązania spoczywa wyłącznie na nim, a współodpowiedzialność drugiej strony wygasa.

Niemniej w wyjątkowych wypadkach, gdy sytuacja materialna dłużnika hipotecznego ulegnie nagłemu pogorszeniu, sąd może zdecydować o partycypacji byłego współmałżonka w kosztach obsługi kredytu stosownie do jego możliwości finansowych.

Zasady podziału majątku po orzeczeniu rozwodu

Zgodnie z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, z chwilą orzeczenia rozwodu automatycznie ustaje wspólność majątkowa małżeńska obejmująca majątek nabyty przez oboje małżonków w trakcie trwania związku. Oznacza to konieczność jego podziału między byłych współmałżonków.

  • Sąd dokonuje podziału majątku wspólnego biorąc pod uwagę wkład pracy każdego z małżonków w wypracowanie i pomnażanie majątku wspólnego.
  • Standardowo majątek dzielony jest po równo, chyba że istotnie zasłużony jest wniosek o nierówny podział ze względu na wyraźnie większy wkład jednej ze stron.
  • W ramach podziału majątku sąd może przyznać każdemu z małżonków konkretne składniki majątkowe lub określoną kwotę rekompensującą wartość udziału.
  • Jeśli poszczególne składniki majątku nie nadają się do podziału, sąd może przyznać całość jednemu z małżonków zasądzając na rzecz drugiego odpowiednią sumę pieniężną.

W skład majątku wspólnego wchodzą wszelkie ruchomości i nieruchomości nabyte w trakcie trwania małżeństwa, nawet jeśli na jednego z małżonków. Wyjątkiem są majątki odrębne obejmujące m.in. przedmioty majątkowe nabyte przed ślubem lub otrzymane w spadku bądź darowiźnie.

Co z alimentami po rozwodzie dla byłego małżonka

Orzeczenie rozwodu i podział majątku wspólnego nie wyklucza możliwości ubiegania się przez byłego małżonka o alimenty na swoje utrzymanie od drugiej strony. Zasądzenie alimentów możliwe jest w sytuacji, gdy rozwiedziony:

  • znalazł się w niedostatku wskutek rozwiązania małżeństwa
  • jest niezdolny do pracy zarobkowej ze względu na wiek lub stan zdrowia
  • sprawuje pieczę nad wspólnym małoletnim dzieckiem stron

Przy określaniu wysokości alimentów sąd bierze pod uwagę możliwości zarobkowe i majątkowe byłego małżonka zobowiązanego do płacenia na rzecz uprawnionego odpowiedniej renty.

Należy pamiętać, że obowiązek alimentacyjny wygasa w momencie zawarcia nowego związku małżeńskiego przez uprawnionego lub w razie jego śmierci.

Podsumowanie

Rozwiązanie małżeństwa przez rozwód nie kończy wszystkich powiązań między byłymi małżonkami. Konieczny jest jeszcze podział majątku wspólnego, w tym nierzadko wspólnego mieszkania nabytego na kredyt. Pamiętajmy, że dopóki sąd nie dokona przepisania nieruchomości, oboje w dalszym ciągu formalnie odpowiadają za spłatę zobowiązania hipotecznego.

Przy podziale majątku dorobkowego sąd stara się brać pod uwagę różny wkład i zasługi każdej ze stron w wypracowanie i pomnażanie wspólnych dóbr. Stąd też zwykle dzieli się je po połowie, choć nierzadko jeden z rozwodników dostaje większą część. Bywa i tak, że znaczna dysproporcja w dochodach i stanie majątkowym prowadzi do przyznania alimentów.

Nie zawsze też orzeczenie rozwodu kończy prawo byłego małżonka do zamieszkiwania we wspólnym dotychczas lokum. Dzieje się tak zwłaszcza, gdy wszczęto postępowanie o opiekę nad wspólnymi dziećmi. Wówczas rodzic sprawujący pieczę może korzystać z mieszkania do czasu ich usamodzielnienia się.

Bardzo istotne jest jak najszybsze uregulowanie powyższych kwestii w celu uniknięcia przyszłych sporów i niejasności. Pozwoli to byłym małżonkom pogodzić się z nową sytuacją życiową i ruszyć do przodu budując nowe związki.

Oceń artykuł

rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. Pełne Szkolenia Life Coachingu z Hipnozą bez Transu - Prowadzenie Coachingu Life
  2. Biała lista VAT - jak zweryfikować kontrahenta online?
  3. Wypełnienie formularza Z-15A - wzór, jak wypełnić, druk 15A
  4. Podatek dochodowy - Jak obliczyć należną kwotę?
  5. Oświadczenie o zmianie miejsca zamieszkania - Wzór oświadczenia i procedura

Udostępnij artykuł

Napisz komentarz

Polecane artykuły

Polski Ład - Kiedy wchodzą w życie nowe przepisy?
PrawoPolski Ład - Kiedy wchodzą w życie nowe przepisy?

Dowiedz się, kiedy wchodzą w życie zmiany z nowego systemu podatkowego Polski Ład. Poznaj harmonogram i odkryj, od kiedy obowiązują przepisy m.in. podniesionej kwoty wolnej od podatku, nowej ulgi dla klasy średniej oraz stawek PIT w ramach Nowego Polskiego Ładu.